İçerik yayınları
Anasayfa

ÖSS Adayları


Bilişim Raporu 2009

Neden Bilgisayar Mühendisliği?

Bilişim, uluslararası sektörler içinde hızla zirveye tırmanıyor ve bu da her geçen gün daha fazla kariyer fırsatını beraberinde getiriyor. Gazetelerin insan kaynakları sayfaları ve internet sitelerindeki ilanların büyük çoğunluğunu oluşturan bilişim ilanları yükselen kariyer fırsatlarının bir göstergesidir. Teknoloji ve küreselleşmenin hızla gelişmesiyle birlikte Ar-Ge alanında çalışacak kişilere olan ihtiyaç da artıyor.

Bilgisayar mühendisliği, yazılımdan ağ sistemlerine, internet teknolojilerinden görsel tasarıma kadar uzmanlık kazanılabilecek birçok farklı alandan meydana gelmektedir. Bilişimde uluslararası geçerliliğe sahip yazılım uzman mühendisliği ve bilgisayar programcılığı gibi iş kolları gitgide önem kazanıyor. Son üç yılda bilgi teknolojileri sektöründeki yüzde 21'lik büyüme bilgisayar mühendisliğine olan ilginin bir göstergesidir. Mesleğin en büyük avantajlarından biri de bu sektördeki ortalama ücretlerin 3 bin 500 -5 bin YTL arasında olmasıdır.

Bütün bilgisayar Mühendisleri için istihdam şansı var mıdır?
Mezunlar kendi yazılım firmalarını kurmanın yanı sıra endüstride yazılım üreten veya kullanan firmalarda çalışabiliyorlar. Türkiye’de ve dünyada bilişim üzerine çalışanlara yönelik büyük bir talep vardır. Bilgi teknolojileri sektöründe çalışanların sahip oldukları en büyük avantajlardan biri de yüksek ücretlendirmedir. Dünyanın en büyük şirketlerinden Pricewaterhouse Coopers'ın, Genel Ücret Araştırması(1) bilgi teknolojileri sektörünün çalışanlarına en yüksek ücreti veren sektör olduğunu ortaya koyuyor.

Bilgisayar Mühendisliğinin Dalları nelerdir?

IEEE ve ACM birlikte Curriculum Guidelines for Undergraduate Degree Programs in Computer Engineering'de bilgisayar mühendisliğinin çekirdek bilgi alanlarını şöyle tanımlıyor:

Bilgisayar Mühendisleri nerelerde çalışabilir?

Ülkemizde bilgisayar mühendislerinin çalışma alanları, donanım teknolojisini tasarlama ve üretmeden çok yazılım teknolojisi üzerinde yoğunlaşmıştır. Çalışılabilecek kurum ve kuruluşlar şu şekilde sıralanabilir;

  • Eğitim, endüstri, ticaret, hizmet, danışmanlık alanlarında faaliyet gösteren özel kuruluşlar
  • Kamu kuruluşları
  • Bankalar
  • Üniversiteler
  • Bilgisayar donanımı ve yazılımı üreten ve pazarlayan firmalar

Bilgisayar Mühendisleri tarafından en çok talep gören pozisyonlar ve çalışma alanları nelerdir?

Disiplinli BT Uzmanlığı

Sadece BT alanında uzman olmayan, aynı zamanda sektör uygulamaları konusunda deneyimli BT uzmanlarına talebin artacağına inanılıyor. İnşaat sektöründe olup 3D kullanarak proje geliştirebilen uzmanların yeni süreçte büyük şansı olacağı vurgulanıyor.

Network Uzmanlığı

Network (ağ) uzmanı açığı, Türkiye'de en çok üzerinde durulan konulardan biri. Sadece Türkiye'de, 2008 yılında 30 bin kişinin üzerinde bir ağ uzmanı açığı oluşacağı belirtiliyor.

İş Zekâlı Proje Yöneticisi

Business Intelligence (iş zekâsı), BT sektöründe uzmanlaşmış insan kaynağına ihtiyaç duyulan bir alan. Özellikle bir iş zekâsı projesini yürütmüş, tecrübeli kişilere ihtiyaç duyulduğu, sektör uzmanlarınca vurgulanıyor.
Son dönemde çok sayıda Proje Yönetimi sertifika programının hayata geçirilmesi dikkat çekiyor. Inproda Genel Müdürü Günnur Aktoros, ürün geliştirme ya da sistem geliştirme gibi şirket içinde bir planı proje haline getirerek ekip çalışmasıyla projeye liderlik edebilecek kişilerin, BT alanında en çok arananlar arasında olduğuna vurgu yapıyor.

Yeni İş Fikirlerine Sahip Bilişimciler

Dünyada başarılı olmuş birçok internet girişimi bulunuyor. Özellikle Web 2.0 dalgasıyla yeni tip web siteleri, milyonlarca kullanıcıyı buluşturuyor. Türkiye'de bu alanda hala yaratıcı, kısa vadede başarıyla uygulanacak fikirlere ihtiyaç duyuluyor.

Yeni Nesil Hizmetler

VAS olarak adlandırılan Katma Değerli Hizmetler, cep telefonu kullanımının artmasıyla önemini artırıyor. GSM operatörlerinin ses gelirleri düşerken, veriden sağladıkları gelirin artma eğiliminde olduğu gerçeği, cep telefonundan katma değerli hizmetlere duyulan ihtiyacı artırıyor. Özellikle 3'üncü nesil GSM sistemlerinin devreye girmesiyle geniş bant kablosuz altyapıda katma değerli hizmet ve içerik geliştiren yazılımcılara ihtiyaç duyulacağı belirtiliyor.

SAP Uzmanlığı

Kurumsal Kaynak Planlaması (ERP) yazılımları kullanan işletmelerin talep ettiği SAP danışmanı ihtiyacı, Türkiye'de henüz karşılanabilmiş değil. BT sektöründe en çok ihtiyaç duyulan pozisyonlardan biri satış uzmanlığı olarak tanımlanıyor. Sektörde üretilen ürünlerin ve hizmetlerin anlatılmasını sağlayacak satış yetkililerine ihtiyaç olduğu belirtilirken özellikle bilişim kökenli, iletişim kabiliyeti öne çıkan nitelikli satış yetkilisi açığı olduğu vurgulanıyor.

Yazılım Mühendisliği ve Mimarlığı

Improda Genel Müdürü Günnur Aktoros, yazılım mühendisliği ve yazılım mimarlığı alanındaki eleman ihtiyacına vurgu yapıyor. Aktoros’a göre; tek bir yazılımla sınırlı kalmayan, sürekli yeni teknolojiyi takip eden ve araştırmaya meraklı yazılım mühendisleri için çok sayıda fırsat var.

Vizyonerler

Bilişim alanında üst düzey yöneticilerde aranan vasıfların diğer sektörlere kıyasla farklı özellikler göstermesi dikkat çekiyor. Vizyoner kişilik, etkin ekip yönetimi, sonuç alabilme yeteneği ve sürekli farklı ortamlarda problemleri çözme becerisi, bilişim sektöründe üst düzey yöneticilerde aranan özellikler arasında sayılıyor.

Bilgisayar mühendislerinin yurtdışındaki çalışma alanları nelerdir?

Türkiye’deki olanaklar büyük ölçekte yurtdışı için de geçerlidir. Ancak her şey daha büyük boyutlarda gerçekleşmektedir. Ar-Ge etkinlikleri Türkiye’den daha yoğundur. Ancak, unutmamak gerekir ki, yurtdışındaki üniversitelerde araştırma, ülkemize göre çok daha fazla ticarileşmiştir. Üniversiteler özel sektöre ciddi paralar karşılığında araştırma ve geliştirmeler yapmaktadırlar. Yani şirket içinde 'bilimsel' etkinlik, yurtdışı normlarına göre, yine azdır. Kendi içlerinde Ar-Ge birimi oluşturup burada ciddi araştırma yapmak ancak 'dev' diye adlandırılacak bazı kuruluşlar için söz konusudur (Kodak, AT&T, IBM, Microsoft gibi). Yine de buralarda iş bulmak olanaklıdır. Yazılım geliştirme sektöründe ise, bölümümüz mezunu her zaman iş bulabilmektedir.

Yurtdışında bilgisayar mühendislerinin çalışabileceği alanlar nelerdir?

  • Yazılım Geliştirici
  • Ağ Mühendisi
  • İletişim Teknolojileri Yöneticisi
  • Program Yöneticisi
  • Veritabanı Geliştirici
  • Java Geliştirici
  • Veri Analisti
  • Ağ Yöneticisi
  • İletişim Teknolojileri Direktörü
  • Ağ Analisti
  • Veritabanı Yöneticisi
  • Gömülü Yazılım Mühendisi
  • Anaçerçeve Programcısı

Yurtdışında, bu alanların hangisinde daha fazla iş alımı söz konusudur?

8 Haziran 2009 tarihinde Yahoo Hotjobs(2)’dan alınan verilere göre alanlara göre iş dağılımı ve yüzdeleri aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:

Ünvan
(Job Title)

İş Sayısı
(# of jobs)

Yüzde
(Percentage)

Teknik Destek (Technical Support)

3,524

15.00%

Uygulama Mühendisi (Applications Engineer)

2,687

11.44%

Ağ Mühendisi (Network Engineer)

2,108

8.97%

Proje Yöneticisi (Project Manager)

1,983

8.44%

Yazılım Geliştirici (Software Developer)

1,804

7.68%

İletişim Teknolojileri Yöneticisi  (IT Manager)

1,722

7.33%

Ürün Yöneticisi (Product Manager)

1,519

6.47%

Program Yöneticisi (Program Manager)

1,298

5.52%

Veritabanı Geliştirici (Database Developer)

995

4.24%

Java Geliştirici (Java Developer)

812

3.46%

Veri Analisti  (Data Analyst)

808

3.44%

Mimar (Architect)

786

3.35%

Elektrik Mühendisi (Electrical Engineer)

514

2.19%

Ağ Yöneticisi (Network Administrator)

498

2.12%

İletişim Teknolojileri Direktörü (IT Director)

446

1.90%

Masaüstü Destek  (Desktop Support)

433

1.84%

Ağ Analisti  (Network Analyst)

431

1.83%

Veritabanı Yöneticisi (Database Administrator)

330

1.40%

Gömülü Yazılım Mühendisi (Embedded Software Engineer)

283

1.20%

Bilgisayar Teknisyeni  (Computer Technician)

256

1.09%

Teknik Yazar (Technical Writer)

107

0.46%

Şef İletişim Memuru (Chief Information Officer)

62

0.26%

Bilgisayar Operatorü (Computer Operator)

60

0.26%

Anaçerçeve Programcısı (MainframeProgrammer)

28

0.12%

Toplam (Total)

23,494

100%

 

Bilgisayar mühendisliğini diğer mesleklerle karşılaştırdığımızda yurtdışında bu meslekte iş bulma oranları nelerdir?

Amerika İşgücü İstatistiği Bürosu(3)’ndan alınan 2006 tarihli verilere göre;

 

Ünvan
(Job Title)

İş Sayısı
(# of jobs)

Yüzde (Percentage)

Bilgisayar Yazılım Mühendisleri
(Computer Software Engineers)

857,000

36.20%

İnşaat mühendisleri (Civil engineers)

256,000

10.81%

Makina mühendisleri (Mechanical engineers)

227,000

9.59%

Endüstri mühendisleri (Industrial engineers)

201,000

8.49%

Tüm diğer mühendisler (All other engineers )

170,000

7.18%

Elektrik mühendisleri (Electrical engineers)

153,000

6.46%

Elektronik mühendisi, bilgisayar hariç
(Electronics engineers, except computer)

138,000

5.83%

Havacılık ve Uzay mühendisleri (Aerospace engineers)

90,000

3.80%

Bilgisayar donanım mühendisi (Computer hardware engineers)

79,000

3.34%

Çevre mühendisleri (Environmental engineers)

54,000

2.28%

Kimya mühendisleri (Chemical engineers)

30,000

1.27%

Madencilik güvenlik mühendis ve müfettişleri hariç Sağlık ve güvenlik mühendisleri (Health and safety engineers, except mining safety engineers and inspectors)

25,000

1.06%

Malzeme mühendisleri  (Materials engineers)

22,000

0.93%

Petrol mühendisleri  (Petroleum engineers)

17,000

0.72%

Nükleer mühendisler
(Nuclear engineers)

15,000

0.63%

Biyomedikal mühendisleri
(Biomedical engineers)

14,000

0.59%

Deniz mühendis ve mimarları
(Marine engineers and naval architects)

9,200

0.39%

Maden güvenlik mühendisleri hariç Madencilik ve jeoloji mühendisleri
(Mining and geological engineers, including mining safety engineers)

7,100

0.30%

Ziraat mühendisleri  (Agricultural engineers)

3,100

0.13%

Toplam (Total)

2,367,400

100.00%

 

Yurtdışında bilgisayar mühendisinin gelir düzeyi nedir?

ABD standartlarında, ülkemizin üniversitelerinden birinden mezun bir bilgisayar mühendisinin (iş ayırımı gözetmemesi koşulu ile) kazanacağı yıllık (brüt) 60000-75000 USD dır. Bunun net getirisi %70 dolaylarındadır. Yaşam için harcanacak kısmı ise en az 25000-30000 USD mertebesindedir. Bu değer bazı büyük kentlerde alınan ücretin tümü düzeyine de erişebilmektedir.
Forbes dergisinin araştırmasına göre Amerika’nın en çok kazandıran meslekleri sıralamasında bilişim yöneticileri $118,710 yıllık ortalama gelirle 21.sırada gelmiştir.
Amerika İşgücü İstatistiği Bürosu(4)’nun 2006 tarihli verilerinde bilgisayar yazılım mühendislerinin ortalama gelirleri şu şekilde gösterilmiştir:

Alan

 

Ortalama Gelir

Mühendislik ve Fen Bilimlerinde Araştırma ve geliştirme (Research and development in the physical, engineering, and life sciences)

 

$97,220

Bilimsel araştırma ve geliştirme hizmetleri
(Scientific research and development services)

$97,180

Bilgisayar ve çevre ekipmanları imalatı
(Computer and peripheral equipment manufacturing)

 

$93,240

Yazılım yayıncıları (Software publishers)

$87,450

Bilgisayar sistemleri tasarımı ve ilgili hizmetler
(Computer systems design and related services)

$84,660

Veri işleme, barındırma ve ilgili hizmetler
(Data processing, hosting, and related services)

$78,270
 
 

Referanslar

English
TOBB ETÜ Bilgisayar Mühendisliği Bölümü
Sögütözü Cad.No:43, Sögütözü, Ankara, 06560 Türkiye
Telefon : +90 (312) 292 4177 | Fax : +90 (312) 292 4180

Powered by Drupal and Drupal Theme created with Artisteer.